Xây dựng Hải Phòng trở thành trung tâm dịch vụ logistics: Phát huy tiềm năng, lợi thế

Để phát huy các lợi thế của Hải phòng, nhà nước cần có chính sách quy hoạch và phát triển nơi đây trở thành đầu mối thương mại logistics.

Hiện nay, Hải Phòng có đầy đủ các ưu điểm để tham gia và phát triển ngành logistic trong và ngoài khu vực bởi tại đây có đến 9% tổng hàng hóa xuất nhập khẩu so với cả nước. Tuy nhiên, Hải Phòng chưa thể tiến xa trong ngành vì một số nhược điểm như chi phí dịch vụ cao, rắc rối về thủ tục, chất lượng còn kém. Vì vậy, nhà nước ta cần có đề án quy hoạch và phát triển Hải Phòng trở thành trung tâm logistics của miền Bắc.

Logistics là quá trình vận chuyển hàng hóa và sản phẩm từ nơi sản xuất đến nơi tiêu thụ, đồng thời cũng cho thấy chất lượng trong việc trao đổi hàng hóa giữa các nước.

Dựa vào số liệu điều tra, hiện nay, có đến 250 doanh nghiệp logistics tại Hải Phòng, với khoảng 50 doanh nghiệp là thành viên tích cực hoạt động tại các Hiệp Hội logistics trong nước. Đồng thời, hiện nay, với vốn đầu tư lớn, các doanh nghiệp logistic nước ngoài (tầm 20 công ty) đang chiếm tỷ trọng khoảng 70-80% thị phần. Hầu hết các doanh nghiệp trong nước chỉ là nhà thầu phụ hoặc là các đại lý giao nhận, với số vốn điều lệ dưới 20 tỷ và đây là con số quá ít ỏi để có thể thành lập nên công ty quy mô lớn.

Tại Hải Phòng, nhân sự trong ngành logistic khá cao có tỷ trọng tầm 20% (170,000 nhân viên) nhân lực cùng ngành trong cả nước. Tuy nhiên, đội ngũ nhân viên chất lượng cao chỉ xấp xỉ mức 30%.

Bên cạnh đó, cơ sở hạ tầng vẫn còn nhiều thiếu sót chưa đáp ứng nhu cầu khách hàng, điều đó là một trong các nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng logistics. Ví dụ hệ thống kho bãi nhỏ làm hạn chế việc lưu thông vì dễ gây nên việc ùn tắc cũng như việc hạn chế về độ sâu luồng vào cảng. Bên cạnh đó, tuyến đường sắt tại đây cũng được cho là khá lạc hậu.

Với các dẫn chứng và nguyên nhân trên, ngành logistic tại Hải Phòng vẫn còn khá non trẻ và cần cải thiện thêm để tăng tính chuyên nghiệp và cạnh tranh.

Với tốc độ phát triển của thành phố như ngày nay, lượng hàng lưu thông tại cảng quốc tế vào khoảng 50 triệu tấn/năm. Hải Phòng sẽ được quy hoạch thành trung tâm logistic tại miền Bắc – ông Lê Đỗ Mười – Phó Viện trưởng Viện chiến lược và phát triển GTVT cho biết.

Với mô hình quy hoạch trung tâm logistics và các khu lân cận có vai trò cung ứng dịch vụ tại cảng biển và hậu cần trên các tuyến hành lang vận tải của thành phố. Vào 2020, Hải Phòng cho xây dựng và phát triển tại 5 vùng trọng điểm với khu quy hoạch giai đoạn 1 là 150ha, giai đoạn 2 vào năm 2025 sẽ được mở rộng thêm khoảng 100ha và giai đoạn 3 sẽ tăng thêm 45ha vào 2030.

Theo các báo cáo phân tích, nhu cầu lao động tại Hải Phòng vào năm 2020 là 270.000 nhân viên với 60% được đào tạo chuyên nghiệp và bài bản. Vì vậy, các doanh nghiệp mở rộng hoạt động hợp tác với các trường đại học và cao đẳng, trung tâm đào tạo để dễ dàng tìm kiếm nguồn lực trong tương lai.

Hợp tác phát triển nguồn lực tại Đà Nẵng

Mục tiêu đề ra từ nay đến năm 2020 của tập đoàn Empire là cần phải đào tạo để đáp ứng thêm tối thiểu 10,000 việc làm cho dự án tổ hợp du lịch và giải trí Cocobay tại Đà Nẵng.

Tổng số phòng tại các khách sạn tăng cao đột biến, lên đến mức 22,000 phòng tại Đà Nẵng, và 4,000 condotel. Theo dữ liệu thống kê, nhu cầu nhân lực cần ở mức cao hơn 1.5 lần so với số lượng phòng. Theo ý kiến của ông Nguyễn Xuân Bình – Phó giám đốc Sở du lịch Đà Nẵng cho biết: ‘Theo thống kê sơ bộ, hiện nay nhu cầu nguồn nhân lực thuộc mảng du lịch tại Đà Nẵng đang thiếu trầm trọng với khoảng 27,000 người.’

Kể từ năm 2015, du lịch Việt Nam đã chính thức hội nhập với du lịch quốc tế và khu vực, điều này là cơ hội và cũng là thách thức đối với ngành du lịch Việt. Nguồn nhân lực địa phương cần phải được đào tạo bài bản kết hợp chuyên môn và thực hành để nâng cao tay nghề và cũng tăng sức cạnh tranh với nguồn lao động tại các khu vực trong và ngoài nước. Điều này giúp các tập đoàn và công ty nước ngoài trong lĩnh vực du lịch khách sạn có thể dễ dàng tìm thấy các ứng viên phù hợp với các tiêu chuẩn tuyển chọn gắt gao của họ.

Trích lời ông Đào Hữu Hòa Phó giáo sư, tiến sĩ, kiêm Phó hiệu trưởng Đại học Kinh tế thuộc Đại học Đà Nẵng, hiện nay trường đại học chưa thể đưa ra các chương trình học mang tính thực tiễn nhằm giúp các sinh viên có cơ hội làm việc và trau dồi nghề nghiệp ngay khi còn ngồi ghế nhà trường. Các công ty cần tạo nhiều cơ hội cho sinh viên được thực tập tại các khu resort, khách sạn, và khu nghỉ dưỡng để họ có thể áp dụng lý thuyết vào công việc thực tế. Điều này một phần nào giúp sinh viên hình dung được công việc và có cơ hội áp dụng lý thuyết vào thực tế.

Theo phát biểu của ông Việt Hưng, Phó tổng giám đốc Empire, trong năm 2020, với dự án tổ hợp du lịch và giải trí Cocobay Đà Nẵng, đây là dự án lớn vì vậy tập đoàn cần phải tuyển thêm một số lượng lớn với 10,000 vị trí.Việc hợp tác giữa tập đoàn Empire cùng với các trường đại học và cao đẳng tại Đà Nẵng đã đóng góp phần nào vào việc giải quyết vấn đề thiếu hụt trầm trọng nguồn nhân lực với chất lượng cao cung cấp cho mảng du lịch Đà Nẵng.

Hiện nay, tập đoàn Empire đã ký kết hợp tác đào tạo nhân lực với các trường đại học và cao đẳng tại Đà Nẵng: Đại học Kinh tế, Đại học Đông Á, Đại học Duy Tân, Cao đẳng Pegasus và Cao đẳng Việt Úc. Tập đòan sẽ phối hợp cùng các trường tổ chức đào tạo, thực tập, tuyển dụng các sinh viên để tạo cơ hội phát triển nghề nghiệp trong tương lai và đáp ứng nhu cầu thị trường lao động.

 

Nguồn nhân lực ngành du lịch tại Đà Nẵng

Tình trạng khát nguồn nhân lực đã trở thành rào cản cho việc phát triển ngành du lịch lên con số 35 tỉ USD trong năm 2020. Hiện nay, các resort 5 sao tại Đà Nẵng đang tìm mọi phương thức để giữ chân nhân sự, đặc biệt là các nhân sự cấp cao.

Do các nhà đầu tư liên tục xây dựng các chuỗi khách sạn và resort trong những năm gần đây và cần nguồn lực để đưa vào hoạt động, họ chủ động liên lạc và mồi chài các nhân viên của công ty khác về làm việc cho họ. Khi tuyển một nhân viên mới, công ty phải bỏ ra khoảng vài ngàn đô la Mỹ cho việc đào tạo nhân lực nhưng sau khi làm một thời gian họ lại ra đi. Đề xuất tăng lương, thưởng, và các chế độ phúc lợi khác cũng không thể giữ chân họ quá lâu vì công ty khác đưa ra mức lương hấp dẫn hơn.

Đà Nẵng: Ký kết tuyển dụng nhân lực ngành du lịch

Tình trạng thiếu nhân lực trầm trọng đang là tình hình chung tại các khách sạn và resort nói riêng và ngành du lịch nói chung tại Đà Nẵng. Theo thống kê từ Sở Du lịch Đà Nẵng, trong vòng 5 tháng đầu năm 2017, tổng số lượt khách đến du lịch tại Đà Nẵng đạt mức gần 620.000 lượt, tăng gần 50% với cùng kỳ năm 2016 và tổng thu đạt mức gần 2.000 tỷ đồng, cũng tăng vào khoảng 50% với cùng kỳ năm 2016.

Vì số lương khách tăng lên đột ngột và nhằm đáp ứng nhu cầu khách hàng một cách tốt nhất, các cơ sở hạ tầng và cơ sở vật chất phục vụ cho khách du lịch cũng tăng lên đột biến. Ông Nguyễn Xuân Bình – Phó Giám đốc Sở Du lịch Thành phố Đà Nẵng cho biết: Tại Đà Nẵng, các khu du lịch, khách sạn và resort đã xây dựng sẵn 22,000 phòng trong năm 2016, phòng condotel có số lượng khoảng 4.000, và nhân sự đang trong tình trạng thiếu hụt trầm trọng mặc dù hiện nay số lượng đang ở mức 27,000 người. Theo dự báo, số phòng sẽ tăng dần lên con số 26,000 phòng vào năm 2020. Vì vậy, số lượng phòng và nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng cho nhu cầu ngành du lịch khách sạn sẽ nằm ở mức cao.

Vậy làm các nào để khắc phục tình trạng khan hiếm nguồn nhân lực? Đây là một đề tài nóng hổi đối với các cấp lãnh đạo tại các khu nghỉ dưỡng, khách sạn, và resort tại Đà Nẵng. Nếu không thể khắc phục tình trạng trên Việt Nam sẽ nhanh chóng bị vượt mặt bởi các nước khác và đánh mất vị thế của du lịch Việt trên thế giới và khó khăn trong việc đạt mục tiêu mức tổng thu từ ngành du lịch lên đến 35 tỉ USD vào năm 2020.

Ông Lê Tấn Thanh Tùng, Phó Tổng Gíam Đốc Vitours cho biết: Vì thiếu nhân lực trầm trọng nên các đối thủ đua nhau lôi kéo nhân viên có kinh nghiệm thay vì tìm nhân sự từ khu vực khác như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, hoặc từ nước ngoài với mức lương cao hơn gấp nhiều lần. Vì vậy, Đà Nẵng cần đề ra chiến lược đào tạo nguồn nhân lực bài bản kết hợp lí thuyết và thực hành tại các trường đại học và cao đẳng nhằm giúp các doanh nghiệp dễ dàng tìm nhân lực phù hợp với tay nghề cao.

 

 

Khan hiếm nguồn nhân lực tại các khu công nghệ cao tại TPHCM

Hiện nay, tình trạng khan hiếm nguồn nhân lực có trình độ cao và dày dạn kinh nghiệm ngày càng trầm trọng, điều này dẫn đến các doanh nghiệp tranh giành nhân lực từ các đối thủ. Vì vậy các khu công nghệ cao tại TPHCM đang có những bước khởi sắc trong việc nỗ lực tìm kiếm nguồn nhân lực giỏi từ các công ty săn đầu người và bộ phận nhân sự của chính công ty.

Các doanh nghiệp cho biết để hạn chế vấn đề sụt giảm nguồn nhân lực, công ty đưa ra các chính sách hấp dẫn thu hút nhân tài và giữ chân người lao động đặc biệt là công nhân với phụ cấp trách nhiệm, năng xuất, xăng, nhà ở, và cơm trưa…Ngoài ra, một số công ty còn trang bị các phòng giải trí (phòng chiếu phim, phòng bóng bàn, phòng khám nha khoa,…) cho nhân viên để giải lao sau giờ làm hoặc trong thời gian nghỉ ngơi. Tuy nhiên, các doanh nghiệp vẫn bị vụt mất một số nhân viên và công nhân giỏi với trình độ tay nghề vào tay đối thủ bởi vì họ chủ động gọi, săn đón, hứa hẹn với nguồn nhân lực giỏi và hiếm hoi này.

Vậy do đâu việc khan hiếm nguồn nhân lực lại tăng lên đến mức báo động? Ông Lê Thành Nhân, Phó Giám đốc Trung tâm Đào tạo Khu Công nghệ cao TPHCM cho biết: Đa số trên thị trường nhân lực là sinh viên mới tốt nghiệp chưa hề có kinh nghiệm làm việc và các doanh nghiệp đều phải đào tạo lại. Bên cạnh đó, các kỹ sư hầu hết không thành thạo tiếng Anh và một ngoại ngữ khác. Vì thế trên thực tế, các công ty và doanh nghiệp khó khăn trong việc tìm kiếm ứng viên có thể đáp ứng đầy đủ các yếu tố trên.

Dựa vào ý kiến của ông Trần Anh Tuấn, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo nhu cầu nhân lực và thông tin thị trường lao động TPHCM, nhu cầu nhân lực trong các lĩnh vực cơ khí – tự động hóa, công nghệ thông tin,… đang có chiều hướng tăng mạnh. Các vị trí tuyển dụng tăng đến 49% trong lĩnh vực cơ khí – tự động (với các vị trí kỹ sư cơ khí, kỹ sư tự động hóa, chế tạo khuôn mẫu…) vào tháng 5/2017 so với tháng 3/2017 với yêu cầu kinh nghiệm từ 2 đến 5 năm.

Vậy tìm đâu nguồn nhân lực tốt và phù hợp cho doanh nghiệp? Hiện này có rất nhiều ứng viên phù hợp với các vị trí ứng tuyển tại các khu công nghệ cao tuy nhiên vì thiếu mạng lưới liên kết nên các doanh nghiệp chưa có cơ hội tìm kiếm được các ứng viên có thể đáp ứng đủ yêu cầu. Vì vậy ông Lê Thành Đại, Phó trưởng Ban quản lý Khu Công nghệ cao TPHCM cho biết, các khu công nghệ cao có các yêu cầu gì ở người lao động thì gửi để Ban quản lý cố gắng đáp ứng bằng việc cung cấp đơn vị tìm kiếm, đào tạo nhân lực đáp ứng nhu cầu các doanh nghiệp.

Vào tháng 10/2017, Ban quản lý Khu Công nghệ cao TPHCM sẽ thêm chương trình đào tạo theo nhu cầu nhân lực của các khu công nghiệp thay vì chỉ tìm kiếm nguồn lực như hiện nay.

Để góp phần vào việc đào tạo hiệu quả, Trung tâm Đào tạo Khu Công nghệ cao TPHCM đã bắt đầu sử dụng Xưởng thực hành tự động hóa vô cùng hiện đại với 4 cánh tay robot công nghiệp được tài trợ bởi Tổ chức Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) vào cuối tháng 2/2017. Đây là dự án đầu tư cung cấp nguồn nhân lực tay nghề cao trong lĩnh vực robot và tự động hóa –  thành phần nhân lực đang khan hiếm tại các khu công nghệ cao.

Toàn cảnh về nguồn nhân lực 5/2017 và dự báo xu hướng thị trường lao động 6/2017 TPHCM

Với các số liệu từ việc khảo sát của Trung tâm dự báo nguồn nhân lực và thông tin thị trường lao động tại thành phố Hồ Chí Minh trong phạm vi  4,277 công ty với khoảng 50,000 vị trí tuyển dụng, và từ khoảng 9,000 ứng viên tìm việc. Bức tranh toàn cảnh về nguồn nhân lực tháng 5 năm 2017 có những biến đổi như sau:

Do việc đầu tư và phát triển kinh tế khá ổn định nên các nhà đầu tư trong và ngoài nước dần mở rộng thị phần hoạt động bằng cách thuê thêm nhiều nhân lực vào các vị trí mới. Các nhóm ngành có nhu cầu tuyển dụng tăng cao bao gồm:

1/ Kinh doanh bán hàng chiếm (18.51%)

2/ Dịch vụ (15.26%)

3/ Tư vấn – chăm sóc khách hàng (6.56%)

Tuy nhiên các vị trí tuyển dụng không có nhiều vị trí dành cho sinh viên đại học mà chủ yếu họ cần các vị trí tay nghề với nguồn nhân công rẻ hơn. Trên thực tế, số lượng vị trí dành cho ứng viên đại học và sau đại học chỉ chiếm 12.86% với các vị trí cấp quản lí hoặc các vị trí chuyên môn riêng biệt (kiến trúc sư, bác sĩ, dược sĩ, …). Vị trí tuyển dụng đa số dành cho sinh viên tốt nghiệp cao đẳng hoặc trung cấp phần lớn trong lĩnh vực kinh tế, công nghệ thông tin và du lịch khách sạn chiếm 32.94%. Riêng đối với sơ cấp nghề hoặc tốt nghiệp 12 công việc lên đến hơn 50% tỉ trọng.

Số lượng việc làm cần kinh nghiệm và không cần kinh nghiệm gần như tương đương nhau chiếm tỉ trọng lần lượt 46% và 54%. Về khía cạnh lương thưởng, chỉ khoảng 12% các vị trí tuyển dụng có mức lương dưới 5 triệu đồng, khoảng 70% các vị trí có mức lương trong tầm 5-8 triệu, và 14% cho các vị trí từ 8-10 triệu. Riêng khoảng 2% còn lại các vị trí có số lương cao đột biến là các ngành về bất động sản, kiểm toán, ngân hàng…

Nhu cầu tìm việc của các ứng viên vào 5/2017 sụt giảm nhẹ so với tháng 4/2017 tại các khối ngành kế toán- kiểm toán, kinh doanh-bán hàng, hàn chính văn phòng, kiến trúc, IT và tăng cao ở các ngành vận tải-kho bãi, cơ khí-tự động hóa, nghệ thuật, nhân sự, và các vị trí điều hành cấp cao. Tuy nhiên, các khối ngành về kế toán-kiểm toán, hành chính văn phòng và kinh doanh – bán hàng vẫn dẫn đầu về số lượng ứng viên tìm kiếm công việc mới.

Xu hướng nguồn nhân lực tháng 6/2017 có xu hướng ít khả quan so với tháng 5/2017 vì nhu cầu nhân lực tháng 6/2017 chỉ bằng nửa số lương việc làm của tháng 5/2017 với 25,000 vị trí tuyển dụng, và 7,000 lao động thời vụ tập trung vào các mảng bán hàng-kinh doanh, phục vụ dịch vụ, dệt may, cơ khí, công nghệ thông tin, xuất nhập khẩu, du lịch, và bất động sản. Về trình độ, nhu cầu nhân lực có bằng đại học và cao đẳng chiếm 30%, trung cấp chiếm 20%, sơ cấp nghề chiếm 25% và lao động chưa qua đào tạo chiếm 25%.